DSC03546 0

Savet dana:Procena rodnog potencijala jabučastih voćaka

 

  • Jabučaste voćke, posebno jabuku, karakteriše dobra otpornost prema niskim temperaturama. Rodni pupoljci stabala jabuke, koja su dobro pripremljena ušla u period zimskog mirovanjanja, mogu izdržati temperature i do (– 300C)

 

Završetkom vegetacije i opadanjem lišća, stabla voćaka ulaze u period biološkog, odnosno zimskog mirovanja.

Preduslov obavljanja svih agrotehničkih mera u toku mirovanja je dobra procena rodnog potencijala voćaka. Rodni potencijal jabučastih voćaka može se proceniti na osnovu više parametara:

–           Brojnosti generativnih pupoljaka koje je voćka spremila za narednu godinu.

–           Genetskog potencijala sorte.

–           Agrotehničkih mere sprovedenih u prethodnoj godini.

–           Kvaliteta i kvantiteta roda ostvarenog u prethodnoj godini.

–           Opšteg stanja i starosti zasada.

Da bi se pravilno odredio rodni potencijal voćaka za narednu godinu sve navedene parametre treba analizirati i uporediti. Na osnovu njih se donose odluke o načinu i intezitetu rezidbe, normativima đubrenja i drugim agrotehničkim merama.

Kod većine jabučastih vrsta voćaka, u punoj rodnosti, diferencira se veliki broj generativnih pupoljaka koji, pri optimalnim uslovima u vreme cvetanja, rezultiraju dobrom oplodnjom, kada može doći do prerođavanja, odnosno do preterane rodnosti, koja dovodi do pojave sitnijeg ploda lošeg kvaliteta i niske tržišne cene, kao i slabijeg ili potpunog izostanka diferenciranja rodnih pupoljaka u narednoj vegetaciji. Alternativno rađanje karakteristika je jabučastih voćaka, a posebno je izražena kod jabuke i kruške.

Do slabije diferencijacije generativnih pupoljaka jabučastih voćaka može doći zbog slabije ishrane, zaštite od bolesti i štetočina, kao i stresa uslovljenog ekstremnim vremenskim prilikama (dugotrajna suša, ekstremne visoke temperature i sl.), usled kojih može doći do delimične ili potpune defolijacije. Gubitak lisne mase onemogućava normalan razvoj cvetnih pupoljaka i pripremu stabala za period zimskog mirovanja.

                                Jabuka otporna na niskim temperaturama

Jabučaste voćke, posebno jabuku, karakteriše dobra otpornost prema niskim temperaturama. Rodni pupoljci stabala jabuke, koja su dobro pripremljena ušla u period zimskog mirovanjanja, mogu izdržati temperature i do (– 300C). Jabuka i kruška mogu imati štete od poznih mrazeva u periodu cvetanja i oplodnje. Pojedinih godina zasadi mogu pretrpeti totalne štete od prolećnog mraza.

Utvrđivanje rodnog potencijala je važno kako bi se na osnovu dobijenih podataka mogla projektovati rezidba i planirati agrotehnika koja će biti primenjena u nastupajućoj godini. U tu svrhu neophodno je uzeti rodne grančice sa svake sorte posebno, iz raznih delova zasada. Pregledom poprečnog preseka mešovitih pupoljaka može se utvrditi udeo rodnih od nerodnih pupoljaka. Druga, nešto jednostavnija metoda sastoji se u provociranju kretanja pupoljaka. Rodne grančice neophodno je držati u posudama sa vodom na sobnoj temperaturi. Prebrojavanjem cvetova u odnosu na ukupan broj mešovitih pupoljaka utvrđuje se procenat rodnih pupoljaka. Na osnovu dobijenih rezultata projektuje se rezidba i agrotehnika koja će se primenjivati u nastupajućoj godini.

U godinama kada su vremenske prilike nestabilne ili neuobičajene u periodu zimskog mirovanja preporučuje se, ako za to postoje tehnički uslovi, obavljanje rezidbe na rod u fenofazi cvetanja. To podrazumeva pre svega dovoljan broj kvalitetne radne snage, kako bi se rezidba završila u što kraćem periodu.

Zoran Janković dipl. inž.

PSSS Beograd

Tags: No tags

Comments are closed.